معلم،مدرسه،خانواده= سازمان سالم و كارآمد

الف- وصيت نامه خودنوشت:  وصيتي است كه وصيت كننده به خط خود مي نويسد و به همين دليل آن را وصيت نامه خو دنوشت گويند. مطابق ماده 278 قانون امور حسبي، وصيت نامه خودنوشت در صورتي معتبر است كه تمام آن به خط وصيت كننده نوشته شده و داراي تاريخ روز، ماه و سال به خط وصيت كننده بوده و به امضاي او رسيده باشد.

اگر به قانون امور حسبی مراجعه کنیم مشاهده خواهیم کرد که برای صحت و اعتبار وصیت‌نامه خودنوشت شروطی در نظر گرفته شده است. پیش از هر چیز لازم است كه تمام متن وصیت‌نامه به خط خود وصیت‌کننده یا چنانکه این قانون می‌گوید «موصی» نوشته شود. بیشتر وصیت‌نامه‌ها از این نوع است و اصطلاح حقوقی «خودنوشت» اصطلاحی است که قانونگذار برای این نوع وصیت‌ها در نظر گرفته است که از سایر انواع وصیت متمایز شود.بنابراین شخصی كه سواد خواندن یا نوشتن ندارد و یا بدلیل نابینایی یا ناتوانی قادر به نوشتن نیست،‌ نمی‌تواند «وصیت‌نامه خودنوشت» تنظیم كند. به عبارت دیگر در نگارش چنین وصیت‌نامه‌ای امكان وكالت دادن به غیر وجود ندارد. وصیت‌نامه خودنوشت لزوما باید دارای تاریخ روز و ماه و سال به خط خود موصی باشد تا در صورت تردید، اهلیت موصی در زمان نگارش وصیت‌نامه مشخص شود و هم در صورت متعدد بودن نسخه‌های وصیت‌نامه، مشخص شود كه كدامیك آخرین اراده موصی بوده است. وصیت‌نامه خودنوشت لزوما باید امضای موصی را در ذیل یا صدر خود داشته باشد. برای اعتبار وصیت خودنوشت مهر و اثر انگشت موصی به تنهایی كفایت نمی‌كند و وجود امضا به تنهایی یا به انضمام مهر یا امضا ضروری است. چنین وصیت‌نامه‌ای كه طبق شرایط قانونی تنظیم شود،‌ واجد اعتبار خواهد بود. اما به هر حال سندی عادی بشمار می‌رود و وارثان موصی و سایر كسانی كه در برابر آن قرار می‌گیرند می‌توانند اصالت آن را مورد تردید قرار دهند.

ب- وصيت نامه سري:  اين نوع وصيت نامه ممكن است به خط وصيت كننده و يا به خط ديگري باشد اما درهر صورت بايد به امضاي وصيت كننده برسد و به ترتيبي كه براي امانت اسناد در قانون ثبت اسناد مقرر گرديده در اداره ثبت اقامتگاه وصيت كننده يا محل ديگري كه در آيين نامه وزارت دادگستري تعيين ميگردد، امانت گذارده شود. بر اساس قانون امور حسبي، كسي كه سواد نداشته باشدنمي تواند به طور سري وصيت نمايد.

دسته سوم از وصیت‌نامه‌ها كه عنوان آن صراحتا در قانون مورد اشاره قرار نگرفته، وصیت‌نامه سری است. برای کسانی که می‌خواهند دیگران از اراده آنها در مورد وصیتشان آگاه نشوند استفاده از این نوع وصیتنامه توصیه می‌شود. وصیت‌نامه سری توسط وصیت‌کننده لاك و مهر می‌شود و در اداره ثبت محل اقامت وی یا در محل دیگری كه در آئین‌نامه‌های قانونی مقرر می‌شود، حفظ و نگهداری می‌شود. این نوع از وصیت‌نامه از بیشتر مزایای وصیت‌نامه‌های خودنوشت و رسمی برخوردار است. موصی در زمان حیاتش اقدام به نگارش آن می‌كند ولی می‌تواند همواره اطمینان داشته باشد كه هیچكس از نگارش آن مطلع نخواهد شد و بصورت امری پنهانی باقی می‌ماند. از سوی دیگر همه افراد حتی كسانی كه سواد یا توانایی جسمی نوشتن ندارند امكان استفاده از آن را دارند و تنها وجود امضای موصی در وصیت‌نامه برای اعتبار آن كفایت می‌كند. وصیت‌نامه سری جزو اوراق خصوصی و شخصی موصی باقی نمی‌ماند و با قرار گرفتن در اختیار یك مرجع رسمی از هرگونه تعرض، حادثه و تزویر بدور خواهد بود. موصی با ثبت وصیت‌نامه در مرجع رسمی به صحت وصیت اقرار می‌كند و مباشرت او در تنظیم سند امانت هیچ تردید در اصالت وصیت‌نامه باقی نخواهد گذاشت. در خصوص اعتبار وصیت‌نامه سری باید میان سند ثبت امانت كه در مرجع رسمی تنظیم می‌شود و به امضای موصی می‌رسد با خود وصیت‌نامه قائل به تفاوت شد. سند ثبت امانت از آن جهت كه نزد مرجع رسمی تهیه و تنظیم شده سند رسمی بشمار می‌رود و از اعتبار این قبیل اسناد برخوردار است،‌ پس قابل انكار و تردید نیست و برای اثبات بی‌اعتباری آن از طریق ادعای جعل یا ادعای دیگر باید از سوی مدعی دلیل آورده شود. اما خود وصیت‌نامه سری سندی عادی بشمار می‌رود.

ج- وصيت نامه رسمي: وصيت رسمي در دفاتر اسناد رسمي تنظيم ميشود و تابع تشريفات و مقررات اسناد رسمي است و اعتبار و رسميت آن از دو نوع ديگر بالاتراست و اگر كسي وصيت خود را به طور رسمي تنظيم نمايد، ديگر هيچ خدشه اي به آن وارد نمي باشد و هيچ كدام از ورثه بعد از فوت وصيت كننده نميتواند ايرادي به آن وارد نمايد.

وصیت‌نامه رسمی شكل دیگری از وصیت‌نامه است كه مورد پذیرش قانون قرار گرفته است. ترتیب تنظیم وصیت‌نامه رسمی و اعتبار آن مثل شرایطی است که برای اسناد تنظیم شده در دفاتر اسناد رسمی مقرر شده است. این شكل از وصیت‌نامه این مزیت را نسبت به شكل قبلی دارد كه افراد بی‌سواد و یا افرادی كه توانایی نوشتن ندارند نیز می‌توانند از آن استفاده كنند. بعلاوه با ثبت این نوع از وصیت در دفاتر اسناد رسمی،‌ نگرانی‌های ناشی از گم شدن و از بین بردن وصیتنامه از بین می‌رود و اراده وصیت‌کننده از خطرات و وقوع حوادث مصون می‌ماند. در اجرای چنین وصیت‌نامه‌ای نیاز به اثبات اصالت آن از جانب موصی‌له وجود ندارد و در بسیاری موراد حتی رجوع به دادگاه نیز ضرورتی پیدا نمی‌كند،‌ چرا كه وصیت‌نامه رسمی سندی رسمی و لازم‌الاجرا بشمار می‌رود و مفاد آن خواه ناظر به اموال منقول باشد و خواهد اموال غیر منقول،‌ بدون اینكه نیازی به حكم دادگاه باشد، قابل اجرا است.